Wat kunnen we zeggen over de kwaliteit van de zorg in ziekenhuizen?

Ziekenhuizen moeten zich houden aan zo’n 2.000 richtlijnen die verschillende externe partijen, waaronder de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ), hen opleggen. Het is een zware taak voor ziekenhuizen om rekening te houden met al deze richtlijnen, maar ook voor externe partijen is het niet gemakkelijk om naleving hiervan bij elk ziekenhuis te controleren. Maar, hoe kunt u er dan vanuit gaan dat de kwaliteit van de zorg in een ziekenhuis goed is?

Een antwoord op deze vraag is niet gemakkelijk. Het is lastig om in te schatten hoe goed de kwaliteit van een ziekenhuis is. U kunt familieleden en vrienden vragen over hun eigen ervaringen of recensies lezen van anderen, maar deze geven een objectief beeld van de kwaliteit van een bepaald ziekenhuis weer. U kunt ook de Elsevier Gids Beste Ziekenhuizen 2016 of de AD Ziekenhuis Top 100 raadplegen, maar aangezien beide lijsten vaak verschillen, is het de vraag of deze voldoende representatief zijn. Maar hoe kunt u dan de kwaliteit van een ziekenhuis inschatten?

Het doel van richtlijnen

Richtlijnen worden opgesteld door verschillende partijen, zoals IGZ, de Arbeidsinspectie, de zorgverzekeraars en de brandweer. Deze richtlijnen zijn geen wettelijke voorschriften. Ze dienen als ondersteuning bij klinische besluitvorming. Ziekenhuizen die goede zorg willen verlenen, worden aangeraden om deze richtlijnen zo goed mogelijk na te leven. Zij mogen daarbij van bepaalde richtlijnen afwijken, mits zij dit wel kunnen beargumenteren en documenteren. Volgens een artikel op Zorgvisie blijkt dat externe partijen vaak te weinig rekening houden met de praktijk. Hierdoor kunnen sommige richtlijnen te veel tijd in beslag nemen en/of niet effectief zijn. Een voorbeeld hiervan is een richtlijn voor handhygiëne op operatiekamers, die artsen verplicht om hun handen te wassen nadat ze een object hebben aangeraakt. Dit is voor artsen tijdrovend. Ze geven dan ook aan dat als zij telkens hun handen moeten wassen, dat ze dan niet aan opereren toekomen.

IGZ-thema’s voor ziekenhuizen

De IGZ houdt toezicht op de kwaliteit van de

zorg in ziekenhuizen en controleert naleving van de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz). Om de kwaliteit te beoordelen, ontwikkelt de inspectie kwaliteits- en veiligheidsindicatoren; analyseert zij meldingen en calamiteiten; en voert zij onderzoek uit naar risicovolle thema’s, zoals operaties en intensive care-zorg. De meldingen die de inspectie analyseert, zijn afkomstig van zorgaanbieders, fabrikanten en burgers. De kwaliteitsindicatoren bepalen elk jaar welke thema’s in een ziekenhuis extra aandacht krijgen of verder onderzoek vragen.

Voor 2016 werden de volgende thema’s vastgesteld:

Wat kunnen deze thema’s zeggen over de kwaliteit van een ziekenhuis, en in hoeverre besteden ziekenhuizen aandacht aan deze thema’s? Houd onze website in de gaten, want in de komende weken zullen wij enkele thema's afzonderlijk behandelen. Hierbij gaan we steeds in op het doel van het thema, de aanpak van de IGZ, cases, ontwikkelingen, knelpunten en/of eventuele onderzoeken.

Bronnen: IGZ en Zorgvisie
Foto: RWDD Studios / Freepik